Współpraca Jaworzna z Mniejszością Węgierską

12 grudnia 2003 r. zostało podpisane porozumienie o współpracy pomiędzy miastem Jaworzno a Samorządem Mniejszości Polskiej Budapest Czepel na Węgrzech.
Jednym z podstawowych zadań Samorządu jest poznawanie i szczerzenie wartości kulturalnych Polski poprzez organizowanie programów kulturalnych, czy prezentowanie dorobku muzyków, folklorystów, malarzy w Czepel i okolicach. Różnorodność regionów Polski i nasza bogata kultura sprawia, że Mniejszość Polska na Węgrzech chętnie nawiązuje współpracę ze społecznością polską. Podpisanie tego porozumienia ma na celu współpracę w takich dziedzinach jak: wymiana młodzieży szkolnej w czasie wakacji, wzajemny udział w programach kulturalnych, pielęgnacja stosunków polsko-węgierskich, opracowanie wspólnych konkursów a także rozwój kontaktów turystycznych.

Czepel, Csepel, wyspa na Dunaju, na Węgrzech. Północna część, znajdująca się w granicach administracyjnych Budapesztu, stanowi jedno z największych w kraju skupisk zakładów przemysłu ciężkiego. Działają tu huty żelaza i aluminium, rozwinął się przemysł metalowy, elektromaszynowy, środków transportu, a także chemiczny i papierniczy. Duży port dostępny dla statków pełnomorskich, stocznia. W południowej części rozwinięte rolnictwo typu podmiejskiego.

www.csepel.hu

 

 

 

Historia Węgierskiej Polonii

Węgierska Polonia liczy obecnie 10-12 tysięcy osób. Żyje ona na terenie Węgier w rozproszeniu, jakkolwiek jej trzecia część mieszka w stolicy kraju, Budapeszcie. Dzieje tejże Polonii są około 1000-letnie, są zatem prawie tak długie, jak dzieje historycznego państwa węgierskiego. Są one następstwem najczęściej dobrosąsiedzkich powiązań dynastycznych Polski i Węgier, osiedlaniu się na Węgrzech polskich uczonych, artystów, rzemieślników, a także zaistnienia zwartego osadnictwa wiejskiego, kształtującego się już od wczesnego średniowiecza, przy czym o polskiej ciągłości osadniczej można mówić od pierwszej połowy XVIII wieku począwszy. Do najbardziej znamiennych i świetlanych rozdziałów w historii Polonii - a zarazem i całych obydwu narodów: polskiego i węgierskiego - należą walki wyzwoleńcze Węgrów w latach 1848 - 49, wspomagane przez tysiące polskich oficerów i żołnierzy z generałami Bemem i Dembińskim na czele. Drugi, niesłychanie ważny rozdział stanowiły lata II wojny światowej, kiedy to po najeździe Polski przez hitlerowskie Niemcy i stalinowski Związek Radziecki (w 1939 r.) znalazło na Węgrzech schronienie - na okres całej wojny, bądź chociażby przejściowo ponad 100 tysięcy uchodźców: polskich żołnierzy i cywilów. Polonia na Węgrzech zaczęła organizować się w XIX wieku (od 1861 r.). Po II wojnie światowej władze komunistyczne Węgier rozwiązały organizacje polonijne i upaństwowiły jej majątek. Ponowne możliwości organizacyjne zaistniały dopiero w 1958 r., jednak prawdziwy, nowy rozwój ruchu polonijnego przypada już na czasy pełnej niepodległości Republiki Węgierskiej, a więc na lata 1990-te. O ile w okresie lat 80-tych istniał tylko jeden ośrodek polonijny ( w Budapeszcie), to w 1993 r. było ich już 6, w roku 1995 - 23, natomiast obecnie (od 1998 r.) działają 52 ośrodki w 14 województwach (na 19).

Polonia posiada dziś dwie duże organizacje społeczne o zasięgu ogólnokrajowym (im. Gen. Bema od 1958 oraz p.w. Św. Wojciech - od 1992), samorządy mniejszościowe (od 1994 - 95, w tym Ogólnokrajowy i Stołeczny), odzyskali Dom Polski ( 1998 r.), i Kościół Polski podniesiony ( w 1991 r.) do rangi rzymsko-katolickiej Polskiej Parafii Personalnej w Budapeszcie. Ludzie sztuki i nauki skupili się w Forum Twórców Polonijnych na Węgrzech ( od 1996 r.), a ludzie interesu w Zrzeszeniu Ochrony Interesów Gospodarczych Polaków na Węgrzech "Polonia - Hungańa" (od 1996). Polonia utworzyli też instytucje: Muzeum i Archiwum Węgierskiej Polonii ( w 1998 r.) oraz Ogólnokrajową Szkołę Polską (jeszcze nie zatwierdzona formalnie, jednak działającą od 1998 r.), zorganizowali młodzieżowy, ludowy zespół taneczny ("Dwa Bratanki", w 1993 r.) oraz zespół teatralny ("Za Kurtyną", w 1998), wydaje czasopisma (miesięcznik "Polonia Węgierska" - od 1995 i kwartalnik - "Głos Polonii" od 1981 r.), książki, kalendarze, posiada cotygodniowy, polskojęzyczny program radiowy (od 1998 r.), poza tym jest członkiem najważniejszych międzynarodowych organizacji polonijnych.

Lengyel Kisebbségi Önkormányzat
Samorząd Mniejszości Polskiej Budapest Czepel

Adres: Budapest-Csepel Lengyel Kisebbségi Önkormányzat 1211 Budapest Szent Imre tér. 10 Hungary

Przewodniczący Samorządu Mniejszości Polskiej Budapest Czepel - Kőlbl Gábor
Zastępca Przewodniczącego Samorządu Mniejszości Polskiej Budapest Czepel - Szabó Győrgy